Pozdrowienia dla ADMINISTRACJI FORUM. Dziękuje za BANA. Nie prosiłem o niego a o zwyczajne Skasowanie Konta. Jest pomiędzy jednym a drugim Duża różnica.
Na tym forum tak samo jak na każdym innym szukam informacji.
Były przeprowadzane dowiadczenia /profesjonalne/ z prowadzeniem rozsad wyłącznie owietlanych specjalistycznymi wietlówkami.
Jedyne co z nich pozostało to ogromy rachunek za energię. Lampy sodowe to tylko modyfikacja widma. Najlepsze są te które stosuje się w fototerapii. Jedna taka lampa to około 500 zł plus energia. Chcesz się bawić?
na poczĹĄtek linki.
tym razem może się przedrĹĄ przez cenzurę obyczajowĹĄ.
Strona akwarystów.
lampy MH sĹĄ bardzo wydajne i stosunkowo tanie. O ile się nie kupuje np. reflektorów MH używanych w sklepowym oÂwietleniu akcentowym ani opraw w specjalistycznych sklepach dla akwarystów.
Choć i takie sklepowe gotowce, sĹĄ czasem do odnalezienia w cenie poniżej 200 złoty.
Na zachodzie sĹĄ także tego rodzaju lampy przeznaczone do doÂwietlania roÂlin w domu w okresie zimy.
Nawet w naszych sklepach np. obi trafiajĹĄ się lampy do doÂwietlania roÂlin- ale sĹĄ to zwykle lampy rtęciowo żarowe, które nie nadajĹĄ się do tego celu. Wdziałem ze 2 razy niemieckie- ładnie oprawione moc 160W i wydajnoÂć podobna do lamp żarowych halogenowych. Od tego naprawdę trzeba się trzymać z dala.
Samodziałowa oprawa z lampĹĄ metalohalogenkowĹĄ o mocy 70 W da 3 x tyle Âwiatła od takiego szajsu.
a teraz pora na ocenzurowany tekst najprawdopodobniej dostępny la licencji GNU.
Wprowadzone zmiany sĹĄ zwyczajna cenzurĹĄ obyczajowĹĄ.
Âródła Âwiatła
Âwietlówki. Lampy fluorescencyjne.
Do poczĹĄtku lat 80-tych większoÂć hodowców używała Âwietlówek. Było to pierwsze powszechnie stosowany typ oÂwietlenia w uprawach wewnętrznych. Âwietlówki sĹĄ bardzo zróżnicowane jeÂli chodzi o ich wydajnoÂć, niektóre z najnowszych typów nie sĹĄ wiele gorsze od lamp metalohalogenkowych, ale wydajnoÂć tych najłatwiej dostępnych i najbardziej poręcznych takich jak np. Âwietlówki kompaktowe nie jest najwyższa. [max to ok. 65 lm/W]
Âwietlówki Âwietnie nadajĹĄ się do ukorzenianych klonów czy roÂlin matek przeznaczonych na klony. Jednakże podczas kwitnienia znacznie lepiej sprawdzajĹĄ się dużo wydajniejsze lampy sodowe i metalohalogenkowe.
Zestawienie przykładowych lamp fluorescencyjnych.
moc i typ lampy strumień Âwietlny [lm] zalecana powierzchnia m²
Âwietlówka kompaktowa 15W 900 0,02
Âwietlówka kompaktowa 20W 1200 0,035
Âwietlówka T8 36W (lub 40W T12) długoÂć 1200mm 2350-3500 0,06-0,08
Âwietlówka VHO T12 185W długoÂć 2385mm 13600 0,3-0,4
Nie będziemy się zajmowali wszystkimi dostępnymi typami Âwietlówek ograniczymy się do najważniejszych dla poczĹĄtkujĹĄcego porad.
Pod żadnym pozorem nie kupujcie:
Âwietlówek T12. sĹĄ przestarzałe, majĹĄ niska trwałoÂć i byle jakĹĄ wydajnoÂć.
Âwietlówek kompaktowych o małej mocy. Nie zalecane te o mniejszej mocy niż 20W.
Specjalnych Âwietlówek do uprawy roÂlin, takich jak np. fluora, gro lux etc., które sprawdzajĹĄ się co najwyżej jako oÂwietlenie akwariów do uprawy CENZURA się nie nadajĹĄ.
Zalecana intensywnoÂć oÂwietlenia.
ZakładajĹĄc plantacje można się posłużyć przybliżonĹĄ regułĹĄ:
Absolutne minimum : 350 W/m² -> wystarczajĹĄco przy oÂwietlaniu ukorzenianych klonów.
Zalecane minimum : 450 W/m² -> ujdzie podczas kwitnienia.
Optymalna : powyżej 600 W/m².
W zależnoÂci od wydajnoÂci zastosowanych lamp, starannoÂci wykonania opraw etc. uzyskacie oczywiÂcie odmienne efekty. Zamiast podawać ile luksów potrzebujĹĄ roÂliny, podajemy jakĹĄ moc oÂwietlenia zastosować na 1 m² plantacji, wydaje się to dużo bardziej przejrzyste od podawania np. jakĹĄ powierzchnie można oÂwietlić np. 40W neonówka.
Optymalna odległoÂć od roÂlin:
Ponieważ Âwietlówki emitujĹĄ rozproszone Âwiatło i nie powinny się znajdować dalej niż 10 cm od szczytów.
HPS. WysokociÂnieniowe lampy sodowe.
SĹĄ jednym z najbardziej wydajnych Âródeł Âwiatła sztucznego i sĹĄ dostępne w szerokim zakresie mocy 50, 70,100, 150, 250,400,600 oraz 1000W. Âwiatło tych lamp zapewnia wystarczajĹĄco szybki przyrost roÂlin podczas okresu wegetacyjnego i jest prawie idealne podczas kwitnienia. Lampy sodowe zapewniajĹĄ praktycznie cały zakres Âwiatła potrzebnego roÂlinie.
JedynĹĄ wadĹĄ tych lamp jest to, że emitujĹĄ one stosunkowo mało Âwiatła z zakresu niebieskiego, którego brak może sprzyjać "wyciĹĄganiu się" roÂlin. Produkowane sĹĄ także specjalne lampy HPS przeznaczone do doÂwietlania roÂlin w uprawach szklarniowych np. lampy son argo firmy Philips, które majĹĄ nieco lepsze widmo Âwiatła od lamp standardowych.
Jest to najpowszechniej stosowane Âródło Âwiatła przy uprawie konopi.
Zalecana intensywnoÂć oÂwietlenia to: 400 W/m²
W niektórych opracowaniach można się spotkać z zaleceniami nieco wyższymi lub nieco niższymi. [od 30 do 50 w/ stopę ²]
Tak samo jak w wypadku opisywanych wczeÂniej Âwietlówek nie uwzględnia ona różnic w wydajnoÂci lamp.
Przykładowo lampa HPS 100 W ma wydajnoÂć około 100lm/W a lampa 600 W -> 150 lm/W, nie doÂć tego istniejĹĄ lampy HPS "standard" i "super" o podwyższonej sprawnoÂci. Tak samo na osiĹĄgane rzeczywiste natężenie Âwiatła będzie mieć wpływ także, oprawa odległoÂć lampy od roÂlin czy też kształt pomieszczenia.
Tabela.
Zalecane powierzchnie dla lamp 70/150/250/400/600/1000 W.
moc W powierzchnia m² efektywny dystans cm
70 0,122 25
150 0,3 35
250 0,36 50
400 1 80
600 1,5 100
1000 2,25
MH. Lampy metalohalogenkowe.
EmitujĹĄ Âwiatło białe, lampy te dajĹĄ Âwiatło bogate w promieniowanie niebieskie i dlatego, sĹĄ często używane przez hodowców podczas wzrostu wegetatywnego. Podczas kwitnienia najczęÂciej używane sĹĄ lampy sodowe które z uwagi na przewagę Âwiatła czerwonego w widmie uważane sĹĄ za korzystniejsze. Lampy MH majĹĄ mniejszĹĄ wydajnoÂć ÂwietlnĹĄ od HPS, ale ich Âwiatło [przynajmniej niektórych z typów] jest lepiej wykorzystywane do fotosyntezy np. lampa MH sunmaster 400W o temp widmowej 3000K daje o około 16% więcej użytecznej energii roÂlinom niż lampa HPS 400W.
[na podstawie
http://www.maximumyield.com/vol1num5/lightin_plantg.htm].
StosujĹĄc lampy MH można z powodzeniem stosować tĹĄ samĹĄ regułę co w przypadku lamp HPS. 400W/m²
Uwaga:
Nie wszystkie lampy MH mogĹĄ pracować w dowolnej pozycji tak jak lampy HPS. Metalohalogeny produkowane w 3 typach: "uniwersalne" - "pionowe" - "poziome".
Inne.
Wszystkie pozostałe rodzaje elektrycznych Âródeł Âwiatła nie majĹĄ praktycznego zastosowania. Krótko jakie jeszcze sĹĄ i dlaczego sĹĄ do kitu:
Lampy żarowe wszystkich typów i konfiguracji - wydajnoÂć w okolicy zera.
Lampy rtęciowo-żarowe niewiele wydajniejsze od zwykłych żarówek.
Lampy rtęciowe - mało wydajne. Złe nie odpowiednie dla roÂlin widmo Âwiatła.
Na koniec co dla miłoÂników sience fiction.
1. Diody LED [czerwone i niebieskie w proporcji 3:1 - Nasa prowadzi badania nad ich wykorzystaniem w nieistniejĹĄcych jeszcze stacjach kosmicznych].
2. Mikrofalowe Lampy Siarkowe: niedawno "odkryte" bardzo wydajne.
powrót do poczĹĄtku
Oprawy
Âwietlówki i lampy HPS i MH należĹĄ do wyładowczych Âródeł Âwiatła. I tak samo jak wszystkie inne tego typu Âródła nie sĹĄ zasilane bezpoÂrednio z sieci, ale poprzez specjalne układy stabilizujĹĄco - zapłonowe.
Macie 2 wyjÂcia.
1. kupujecie gotowĹĄ oprawę.
2. składacie układ stabilizujĹĄco-zapłonowy we własnym zakresie.
Âwietlówki.
W przypadku Âwietlówek nie ma problemu [przy kompaktach żadnego]. Stateczniki i zapłonniki sĹĄ dostępne np. w Obi Praktiker, czy nawet małych sklepach z artykułami oÂwietleniowymi. Łatwo kupić także elektroniczne stateczniki do których można podpiĹĄć po kilka Âwietlówek [np. do sumarycznej mocy 60 W].
Dzięki którym uzyskuje się większĹĄ trwałoÂć, zwiększony strumień Âwietlny, mniejsze zużycie prĹĄdu. Tyle, że stateczniki takie sĹĄ doÂć drogie.
HPS i MH.
Z osprzętem do HPS może być dużo trudniej w sklepach z artykułami elektrycznymi nie ma sensu nawet pytać.
Na poczĹĄtek należy "wziĹĄć Panoramę Firm i wyszukać wszystkie hurtownie sprzętu oÂwietleniowego. Potem bardzo przydaje się telefon. Jeżeli mieszkasz w większym mieÂcie nie powiniene mieć problemu ze znalezieniem sprzedawcy który będzie miał wszystko co cię interesuje. Potrzebujesz :
1.statecznika magnetycznego [to największe i ciężkie jak diabli].
2.zapłonnika (startera).
3.kondensatora [nie jest niezbędny ale lepiej żeby był].
4.oprawki w która wkręcisz lampę.
5.kabli kostek i jakie obudowy na statecznik i zapłonnik [najlepiej uziemionej, może być kawałek blachy przykręcony do deski].
Wszystkie elementy muszĹĄ być z "jednej" parafii. Pamiętaj żeby sprawdzić, czy wszystko do siebie pasuje: czy statecznik jest dobrany do mocy lampy; czy zapłonnik jest dobrany do mocy lampy i do typu statecznika.
Złożenie układu z posiadanych już elementów jest banalnie proste, schemat jak znajduje się na stateczniku.
Pierwotnie miały tu być gotowe schematy wszystkich występujĹĄcych w "przyrodzie" konfiguracji statecznik zapłonnik, ale doszliÂmy do wniosku, że nie ma to sensu i ograniczamy się do 3 podstawowych typów [inne sĹĄ raczej sporadycznie spotykane].
IstniejĹĄ dwa podstawowe typy zapłonników i przystosowanych do nich stateczników [patrz obrazek].
1. zapłonnik ma dwa wyprowadzenia -> wpinany równolegle w układ.
2. zapłonnik ma 3 wyprowadzenia -> wpinany jest "szeregowo- równolegle".
3. zapłonnik ma 3 wyprowadzenia i statecznik ma 3 wyprowadzenia.
kliknij na obrazek żeby zobaczyć większy schemat:
Kondensator kompensujĹĄcy jest zawsze wpięty równolegle przed statecznikiem. [noo.. w 99% przypadków]
P.s. Schematy układów do lamp MH wyglĹĄdajĹĄ identycznie, ale stateczniki do lamp MH i HPS o tej samej mocy majĹĄ inne "właÂciwoÂci" elektryczne i nie sĹĄ wzajemnie wymienne. To samo dotyczy zapłonników [nie zawsze bo niektóre zapłonniki imp firmy Philips sĹĄ takie same do MH i HPS, jeÂli jeste zainteresowany bliżej co do czego pasuje wystarczy, że: ÂciĹĄgniesz manuale ze strony firm produkujĹĄcych sprzęt oÂwietleniowy. Na podstawie zamieszczonych tam tabel dobrać odpowiednie bebechy do wybranej lampy potrafiła by nawet małpa].
Reflektor.
Bez niego nawet połowa Âwiatła emitowanego przez lampę "pójdzie jak para w gwizdek" zamiast oÂwietlać wasze roÂliny rozproszy się i zmarnuje [w niedalekiej przyszłoÂci będĹĄ tu projekty i schematy reflektorów].
Optymalny kształt pomieszczenia.
Optymalne umieszczenie lampy w stosunku do kształtu patrz na obrazek poniżej.
Odpowiedni -> stosunek wymiarów to: 1,8 : 0,6. Może i się to wydawać dziwne, ale tak zaleca większa czeÂć podręczników. Czasem zaleca się także jeszcze 1,2 : 0,8 oczywiÂcie przy identycznym jak na załĹĄczonym obrazku umieszczeniu lampy wzglĹĄdem kształtu.
Jest to zalecenie do lampy 400W, ale przy mniejszej mocy wyglĹĄda to praktycznie identycznie.
patrz także na:
http://www.overgrow.com/growfaq/1163 i
http://www.overgrow.com/growfaq/1118 .
"Kwadratowy" kształt pomieszczenia będzie korzystny przy pionowym umieszczeniu lampy, ale należy przy tym pamiętać, że znacznie korzystniej jest zawiesić lampę poziomo ponieważ zyskuje się nawet do 25% więcej Âwiatła dostępnego dla roÂlin.
[IstniejĹĄ także metody uprawy przy których nie używa się w ogóle odbłyÂnika np. omega garden, BOG, czy metoda z obrazka pod jednym z linków powyżej - jej nazwy za cholerę nie pamiętam.
powrót do poczĹĄtku
Fotosynteza
Omawiane Âródła Âwiatła emitujĹĄ Âwiatło o specyficznym składzie widmowym.
RoÂliny, aby mogły prowadzić fotosyntezę potrzebujĹĄ Âwiatła z okreÂlonego zakresu długoÂci fali. Jest to tak zwane widmo czynne fotosyntezy. Poszczególne typy lamp majĹĄ duże różnice w "składzie widma", co wpływa nie tylko na stopień wykorzystania emitowanego Âwiatła przez roÂlinę do produkcji niezbędnej dla życia i wzrostu glukozy, ale także na rozkrzewienie i gęstoÂć roÂlin.
Âródła bogate w promieniowanie niebieskie: takie jak np. Âwietlówki i lampy metalohalogenkowe, powodujĹĄ że roÂliny sĹĄ bardziej krępe a także, majĹĄ większĹĄ, niż pod lampami sodowymi, tendencje do rozkrzewiania się.
Lampy sodowe sĹĄ bardzo wydajne i emitujĹĄ Âwiatło bogate w promieniowanie czerwone, które sprzyja kwitnieniu.
Przy porównywaniu faktycznej efektywnoÂci zastosowanych lamp należy uwzględnić:
Po pierwsze wydajnoÂci konwersji energii elektrycznej na Âwiatło widzialne, po drugie efektywnoÂci absorpcji tego Âwiatła przez roÂliny, która zależy od spektrum emitowanego przez lampę Âwiatła.
Sama intensywnoÂć oÂwietlenia nie jest wystarczajĹĄcym kryterium, z uwagi na preferencje dla specyficznych kolorów. Dopiero porównanie tych dwu cech lampy pozwala ocenić jej rzeczywistĹĄ wydajnoÂć. Fotobiolodzy stworzyli specjalnĹĄ jednostkę pozwalajĹĄcĹĄ na ocenę tej rzeczywistej wydajnoÂci - tzw. 'waty PAR' [lub samo: PAR -> Photosynthetic Active Radiation].
[OkreÂlanie intensywnoÂci oÂwietlenia w luxach [lx] i wydajnoÂci lampy w lumenach [lm] nie ma wielkiego sensy przy wyznaczania optymalnego oÂwietlenia dla roÂlin. Może to być jedynie pewnego rodzaju wskazówka przy wybieraniu konkretnej lampy: np. lepsza jest lampa HPS o podwyższonej skutecznoÂci od zwykłej bo emituje więcej lumenów z wata mocy. W tym przypadku widmo emitowanego Âwiatła jest w zasadzie identyczne, ale porównywanie identycznego natężenia Âwiatła wyrażonego w lx lampy MH i HPS nie ma wielkiego sensu. WydajnoÂci Âwietlne w lm, a zatem i intensywnoÂć oÂwietlenia w jednostce pochodnej lx [1lx = 1lm/1m²] sĹĄ wyznaczane przy uwzględnieniu wrażliwoÂci ludzkiego wzroku na Âwiatło. Tak więc wydajnoÂć Âródła jest mierzona tak jak by emitowało ono jednĹĄ długoÂć fali [bierze się pod uwagę maximum wrażliwoÂci wzroku człowieka] co zupełnie nie przystaje do tego jak skuteczne jest takie Âwiatło w napędzaniu fotosyntezy]. Więcej na ten temat:
http://www.overgrow.com/growfaq/589.
